Dönyadağı böyek däwlätlär Cirneñ berdänber tabiğıy iyärçene Aynı öyränüne tizlätkändä, Rusiyä kiläse 10 yıl êçendä anda atom-töş stanśiyäse urnaştırığa planlaştıra. Bu obyekt Ay programması häm Rusiyä-Qıtay urtaq tikşerenü stanśiyäsen ênergiyä belän täêmin itäçäk.
Sovet kosmonavtı Yuriy Gagarinnıñ 1961nçe yılda ğalämgä oçqan berençe keşe buluınnan soñ Rusiyä üzen bu tarmaqta aldınğı köç bularaq kürä ide. Tik axırğı yıllarda AQŞtan häm torğan sayın Qıtaydan da artta qaldı.
Rusiyäneñ maqsatları 2023nçe avgustında keşesez “Luna-25” missiyäseneñ töşep utıru sınawı waqıtında Ay öslegenä bärelüe belän cimerelde. Monnan tış, qayçandır Rusiyäneñ belgeçlege bulğan ğaläm korabların oçırtu mäsäläsendä İlon Mask sikereş yasadı.
Rusiyäneñ “Roskosmos” oyışması 2036nçı yılğa qadär Ayda êlektr stanśiyäse tözergä planlaştıruın häm monı başqaru öçen kileşü imzalawın belderde.
“Roskosmos” obyektnıñ maqsatı Rover maşinaları, observatoriya häm Rusiyä-Qıtay urtaq Xalıqara Ay tikşerenü stanśyäseneñ asqormasın da kertep, Rusiyäneñ Ay programmasın ênergiyä belän täêmin itü buluın äytte.
“Proyekt daimi êşläwçe fänni Ay stanśiyäsen buldıru häm ber tapqırlıq missiyälärdän ozaq möddätle tikşerenü programmasına küçü öçen ähämiyätle adım” diyelä belderüdä.
“Roskosmos” stanśiyäneñ atom-töş nigezendä bulaçağın açıq räweştä beldermäsä dä, qatnaşuçılar arasında Rusiyä däwlät atom-töş şirkäte “Rosatom” häm ilneñ aldınğı atom-töş tikşerenü oyışması Kurçatov institutınıñ barlığın citkerde.
Ay planetabızdan 384 400 çaqrım yıraqlıqta. Ul Cirneñ küçär selkenülären balanslıy häm klimat totrıqlılığına öleş kertä. Ay, monnan tış, dönya okeannarında sularnıñ kütärelü häm çigenülärenä säbäpçe bula.
