Qıtay "Yaña START" (Strategik höcüm qoralların kimetü kileşüe) atom- töş qoralların kontrol’dä totu kileşüeneñ möddäte tuluına borçılu xis itüen äytep, global’ strategik totrıqlılıqnı saqlaw öçen AQŞnı Rusiyä belän "aktiv" räweştä söyläşülär başlarğa çaqırdı.

Qıtay Tışqı êşlär ministrlığı süzçese Lin Jian pänceşämbe könne yasalağan belderüendä, kileşüneñ xalıqara atom -töş qoralsızlanu qısasın saqlawda bik möhim rol’ uynawın häm möddäte tuluınıñ global’ atom-töş tärtibenä "tiskäre" täêsir itü ixtimalı turında kisätte.

Lin Pekinda jurnalistlarğa yasağan belderüendä: "Qıtay AQŞ häm Rusiyä arasındağı “Yaña START” kileşüeneñ möddäte tuluına borçıla," dip äytte häm kileşüneñ "global’ strategik totrıqlılıqnı saqlaw öçen zur ähämiyätkä iyä buluın" östäde.

Qıtaynıñ atom-töş strategiyäse

Atom-töş qorallarına bäyle borçılularğa cawap birep, Lin Qıtaynıñ saqlanu maqsatlı atom-töş strategiyäsenä bäyle qalıp, "çiktän tış saq häm cawaplı" xäräkät itüen äytte. Ul Pekinnıñ atom -töş qoralın iñ berençe bulıp qullanmaw säyäsäten häm mondıy tör qoralı bulmağan däwlätlärgä qarşı anı qullanmaw yäki qullanu belän yanamawnı küzdä totuçı şartsız wäğdäsen yañarttı.

Küp sandağı kileşülärneñ axırı

Pänceşämbe könne irtän möddäte tulğan “Yaña START” kileşüe, AQŞ häm Rusiyäneñ strategik atom-töş köçlären çikläwçe xoquqıy yaqtan mäcbüri bulğan soñğı kileşü ide. Bu kileşüneñ tuqtaluı, tärtipkä salınmağan atom-töş köndäşlegeneñ yaña däwere turındağı borçılularnı arttıra.

Yaña Strategik höcüm qoralların kimetü kileşüe (Yaña START) 2010 yılnıñ 8 aprelendä Pragada AQŞ häm Rusiyä tarafınnan imzalandı häm 2011 yılnıñ 5 fevralendä üz köçenä kerde. AQŞtağı Qoral kontrol’ berlege mäğlümatına kürä, bu kileşü 2009 yılnıñ dekabrendä möddäte tulğan 1991 yılğı “START I” kileşüen häm 2002 yılğı Strategik höcüm potentsialın qısqartu kileşüen (SORT) alıştırdı.