İran parlamentı spikerı Möxämmäd Baqır Qalibaf “X” platformasındağı yazmasında Tähran belän Vaşington arasında utnı tuqtatu turında söyläşü öçen 'söyläşerlek nigezneñ' inde bozıluın, şunıñ öçen monnan soñ söyläşülärneñ 'urınlı bulmawın' äytte.

Qalibaf bu bozularnıñ, Tährannıñ utnı tuqtatu şartlarınıñ saqlanmawı belän bäyle borçuların arttırıp, İran belän AQŞ arasındağı kiläçäk söyläşülärne qıyınlaştıruın belderde.

Qalibaf AQŞnıñ utnı tuqtatu planın bozğan öç oçraqnı sanap ütte: Livandağı höcümnärneñ däwam itüe, keşesez hawa apparatınıñ İran hawa kiñlegenä kerüe häm İrannıñ uran bayıtu xoquqınıñ kire qagıluı.

İzrail pänceşämbe könne Livanğa kiñ qolaçlı höcümnär başladı. Bu Tähran belän AQŞ arasındağı utnı tuqtatunıñ ikençe köne ide.

İke atnalıq utnı tuqtatuga ireşep häm Yaqın Könçığışta meñlägän keşeneñ gomeren özgän häm global' iqtisadi qıyınlıqlarğa kitergän suğışnı tuqtatuga yünältelgän söyläşülär turında kileşkännän soñ, Vaşington da, Tähran da ciñü iğlan itte.

Läkin çärşämbe könne kileşü çatnadı: İzrail kürşe Livanda, şul isäptän, xalıq tığız yaşägän Bäyrut şähär üzägenä, iñ köçle höcümnären yasadı.

Livannıñ räsmi mäglümatları buyınça, İzrail höcümnärendä ülüçelär sanı 254kä citte, 1165 keşe yaralandı.

İzrail Livandagı höcümnäreneñ sişämbe könne kiç ğamälgä kergän AQŞ-İran arasındagı utnı tuqtatu kileşüeneñ ber öleşe tügellegen belderde. Bu fikerne AQŞ ilbaşı urınbasarı J.D. Vêns ta qabatladı, ul berniçä kön êlek Paqıstanda Tähran belän söyläşülär alıp barırga tiyeş ide.

'Çın ömet' mizgele

AQŞ ilbaşı Donald Tramp bilgelägän waqıt tularğa berniçä säğat qala ireşelgän utnı tuqtatu kileşüeneñ ualuçanlığın arttırğan tağı ber waqıyğa – AQŞ räsmiyeneñ İrannıñ 10 maddäle planınıñ Aq Yort suğışnı tuqtatıp toru öçen qabul itkän şartları belän ber ük tügellegen äytüe buldı.

Livanda, başqala Bäyrutta kisätmiçä yasalğan höcümnär qurqu häm panikağa kiterde. BMOnıñ Keşe xoquqları buyınça Yuğarı komissarı Volker Türk ülemnärneñ 'qotoçqıç' buluın belderde.

İran İnqıylab saqçıları İzrailne, Livandağı höcümnären tuqtatmasa, cawap qaytaru turında kisätte.

Bu belderülär comğa könne ütüe kötelgän yuğarı däräcädäge söyläşülär aldınnan yasaldı.

Xäbärlär kürsätkänçä, Ormuz bugazı tagın ber tapqır yabılgan, Aq Yort monı "bötenläy qabul itelmäslek" dip atadı.

İran pänceşämbe könne töp navigatsiya zonasında xärbi-diñgez minaları qurqınıçı arqasında Ormuz bugazı aşa ütüçe korablar öçen alternativ marşrutlar iğlan itte.

Utnı tuqtatu kileşüendä aradaşçı bulğan Paqıstan xökümäte räise Şäxbaz Şärif diplomatiyäneñ êşläwe öçen barlıq yaqlarnı 'ayıq aqıl saqlarğa häm ike atna buyı utnı tuqtatu kileşüenä ixtiram kürsätergä' çaqırdı.

Berniçä Awrupa ile, şulay uq, Kanada häm Böyekbritaniya çärşämbe könne 'suğışnı tiz häm daimi tämamlaw maqsatınnan' söyläşülär ütkärelergä tiyeşlegen äytte, ä Papa Leo bu könnärne 'çın ömet mizgele' dip atadı.