Tramp: “İran tınıç demonstrantlarnı ütersä, AQŞ tıqşınırğa äzer”

28 dekabr’dä İran rialınıñ çit il valyutalarına qarşı kisken qıymmäten yuğaltuı häm iqtisadi şartlarnıñ naçarayuı säbäple, Tährannıñ Zur bazarında protestlar başlanıp kitte.

By
Tramp: “İran tınıç demonstrantlarnı ütersä, AQŞ tıqşınırğa äzer” / AP

AQŞ ilbaşı Donald Tramp, ägär İran "tınıç protestçılarnı atu häm köç qullanıp üterü" yulına bassa, Vaşingtonnıñ qatışaçağı turında kisätte häm Amerika Quşma Ştatlarınıñ "äzer häm saqta" ikänen äytte.

Tramp comğa könne üzeneñ "Truth Social" platformasında bolay dip yazdı: "Ägär İran tınıç protestçılarnı atsa häm köç qullanıp ütersä, — ki bu alarnıñ ğädäte, — Amerika Quşma Ştatları alarğa yärdämgä kiläçäk. Bez äzer, saqta häm xäräkätkä kerergä äzerbez. Bu mäs'älä belän qızıqsınuığız öçen räxmät!"

Protestlar 28 dekabr’dä Tährannıñ Zur bazarında İran rialınıñ çit il valyutaları qarşında kisken qıymmäten yuğaltuı häm iqtisadi şartlarnıñ naçarayuı säbäple başlanıp kitte häm qısqa waqıt êçendä başqa berniçä şähärgä cäyelde. Protestlarda kimendä biş keşeneñ ülüe xäbär itelde.

Trampnıñ açıqlawlarına cawap itep, êlekke parlament räise häm İran Yuğarı Milli İminlek Şurası särqätibe Ali Laricani comğa könne "X" sotsial’ çeltärendä İzrail häm AQŞnıñ protestçılarnı qotırtuın alğa sörde, läkin dälillär kitermäde.

Laricani "X"ta bolay dip yazdı: "Tramp belergä tiyeş: AQŞnıñ êçke êşlärgä qatışuı böten töbäkne xaosqa êtäräçäk häm AQŞ mänfäğatläreneñ yuqqa çığuın añlataçaq." İran xökümäte kerüne tıyğan "X" platformasında Laricani şulay uq: "Amerikalılar belä, macara êzläp xäräkätlär başlap cibärüçe — Tramp." — dip belderde.

Laricanineñ süzläre, küräseñ, AQŞnıñ töbäktäge kiñ xärbi qatnaşuına işarä ide. İran, iyun’ ayında AQŞnıñ ildäge öç atom-töş obyektına höcüm itüennän soñ, Qatardağı El-Udeyd hawa bazasına höcüm itkän ide.

İqtisadi şartlarnıñ naçarayuı

İrannıñ yarım-räsmi "Fars" xäbär agentlığı häm "Hengaw" keşe xoquqların yaqlaw törkeme ildä protestçılar belän iminlek köçläre arasındağı bäreleşlärdä ülem oçraqları terkälüen citkerde. İlneñ könyaq-könbatışındağı Lordegan şähärendä ike keşeneñ, Aznada öç, ä Kuxdeştta ber keşeneñ ğomere özelüe xäbär itelde.

Agentlıq pänceşämbe könne, isemen äytergä telämägän cirle räsmigä nigezlänep birgän xäbärendä, Çaxarmaxal häm Baxtiyari töbägeneñ Lurdigan rayonında 150dän artıq keşeneñ cıyılıp xökümätkä qarşı şiğarlär äytüen häm däwlät binalarına taş atuın belderde. Wäqalätle: "Politsiya qatışqannan soñ, qayber protestçılar iminlek köçlärenä ut açtı, küp sanda xezmätkär yaralandı; bäreleşlär waqıtında ike keşe hälak buldı," – dip äytte.

İlbaşı Mäsud Päzäşkiyan da xalıqnıñ qanäğatsezlegen tanıp, xäzerge iqtisadi problemalar öçen xökümätneñ cawaplı ikänen äytte häm räsmilärne AQŞ kebek tışqı köçlärne ğäyeplämäskä çaqırdı.